Băng tải là thiết bị đơn giản nhất trong chuyền và cũng là thứ gây dừng vặt nhiều nhất — gần như luôn vì cùng một nhóm lý do.
Chọn loại băng
| Loại | Hợp với | Lưu ý |
|---|---|---|
| Băng cao su liền | Vật liệu rời, đá, than, nông sản | Khó vệ sinh, không hợp thực phẩm trần |
| Băng nhựa mô-đun | Thực phẩm, môi trường rửa nước | Sửa được từng mắt, nặng hơn |
| Con lăn | Thùng, hộp có đáy phẳng cứng | Không tải được vật mềm hoặc nhỏ |
| Xích tải | Tải nặng, nhiệt độ cao | Ồn, cần bôi trơn |
Băng nhựa mô-đun đắt hơn ban đầu nhưng sửa được từng phần — với chuyền chạy liên tục, thay vài mắt trong mười phút khác hẳn thay cả cuộn băng trong nửa ca.
Tính công suất
Công suất động cơ phụ thuộc bốn yếu tố: khối lượng vật liệu trên băng, tốc độ, ma sát trong hệ, và độ cao nâng nếu băng dốc.
Thành phần nâng thường bị xem nhẹ. Với băng dốc, phần công suất để nâng vật liệu lên cao có thể lớn hơn phần thắng ma sát, nên một băng ngang và một băng dốc cùng chiều dài cần hai động cơ rất khác nhau.
Cộng dự phòng cho tình huống khởi động khi băng đang đầy tải — đây là chế độ nặng nhất và cũng là lúc động cơ hay quá tải.
Độ dốc tối đa
Giới hạn không nằm ở động cơ mà ở việc vật liệu có trượt ngược lại không. Nó phụ thuộc hệ số ma sát giữa vật liệu và bề mặt băng, và độ dốc cho phép với vật liệu trơn thấp hơn nhiều so với vật liệu nhám.
Khi cần dốc hơn mức đó, dùng băng có gân ngang hoặc vách chắn thay vì tăng công suất động cơ.
Lệch băng: bốn nguyên nhân
- Trục không vuông góc với hướng chạy — nguyên nhân phổ biến nhất; chỉnh từng chút một ở con lăn đuôi.
- Tải đổ lệch tâm — sửa ở phễu cấp liệu chứ không sửa ở băng.
- Vật liệu bám dính trên con lăn — tạo gờ làm băng chạy lệch; cần cạo băng.
- Băng nối không vuông — lỗi từ lúc nối, phải nối lại.
Nguyên tắc chỉnh: băng chạy về phía con lăn mà nó chạm vào trước. Chỉnh một con lăn một lần, chạy vài vòng rồi mới đánh giá — chỉnh nhiều chỗ cùng lúc là cách làm mất dấu nguyên nhân.
An toàn
Điểm cuốn giữa băng và con lăn là mối nguy nghiêm trọng. Che chắn tại mọi điểm cuốn, dây giật dừng khẩn cấp chạy dọc băng dài, và tuyệt đối không gỡ vật kẹt khi băng đang chạy.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao băng dốc cần động cơ lớn hơn nhiều?
Vì công suất nâng vật liệu lên cao là một thành phần riêng, cộng thêm vào phần thắng ma sát. Với băng dốc, thành phần nâng có thể lớn hơn cả thành phần ma sát, nên một băng ngang và một băng dốc cùng chiều dài cần hai động cơ rất khác nhau. Nhớ cộng dự phòng cho lúc khởi động khi băng đang đầy tải.
Băng chạy lệch thì chỉnh thế nào?
Nguyên tắc là băng chạy về phía con lăn mà nó chạm vào trước, nên chỉnh con lăn theo hướng ngược lại. Quan trọng là chỉnh một chỗ một lần, cho chạy vài vòng rồi mới đánh giá. Chỉnh nhiều con lăn cùng lúc làm mất dấu nguyên nhân và thường kết thúc bằng việc băng lệch theo kiểu khác.
Muốn băng dốc hơn mức cho phép thì làm sao?
Dùng băng có gân ngang hoặc vách chắn, chứ không phải tăng công suất động cơ. Giới hạn độ dốc không nằm ở động cơ mà ở chỗ vật liệu có trượt ngược lại hay không, và điều đó phụ thuộc ma sát giữa vật liệu với bề mặt băng. Tăng công suất không giải quyết được vấn đề trượt.
